ANKARA - Sincan Kadın Kapalı Cezaevi’nde tutulan 4 tutsağın tahliyesi, cezalarını bitirmelerine rağmen olmayan sosyal aktivite ve faaliyetlere çıkmadıkları, dezenfektan istemedikleri ve gardiyanların arama yapmasını zorlaştırmaları gerekçesiyle ertelendi.

 

Cezaevlerinde artan hak ihlallerine her geçen gün bir yenisi eklenirken, tutsakların maruz kaldığı işkenceler ayyuka çıkmış durumda. Cezaevlerinin temel gündemini hasta tutsaklar oluştururken, tutsakların sıklıkla maruz kaldığı bir diğer hak ihlali ise cezalarını bitirmelerine rağmen “İdare ve Gözlem Kurulu” kararıyla tahliyesi keyfi ve absürt gerekçelerle engellenmesi.

 

İhlalin merkezi: İdare ve Gözlem Kurulu

 

29 Aralık 2020’de Resmi Gazete’de yayımlanan ve 1 Ocak tarihi itibariyle yürürlüğe konulan, “Gözlem ve Sınıflandırma Merkezleri ile Hükümlülerin Değerlendirilmesine Dair Yönetmelik” kapsamında, “Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun”daki esaslar dahilinde “hükümlülerin gözlem ve sınıflandırmaları ile durumlarına uygun infaz rejimini belirlemek üzere gözlem ve sınıflandırma merkezleri” oluşturuldu. Kararın ardından Türkiye’deki tüm cezaevlerinde oluşturulan “İdare ve Gözlem Kurulları”, birçok siyasi tutsağın hükmü bitmesine rağmen, “siyasi koğuşta kalması”, “pişmanlık göstermemesi”, “PKK Lideri Abdullah Öcalan hakkında görüş ve düşünceleri” gerekçe gösterilerek tahliye edilmelerini engelliyor.

 

3 kadın tutsağın tahliyesi ikinci defa engellendi

 

Keyfi uygulamalarla gündeme gelen cezaevlerinden biri olan Ankara Sincan Kadın Kapalı Cezaevi’nde tutulan Rojdan Erez, Hanım Yıldırım, Jiyan Ateş ve Berrin Sarı da cezalarını bitirdiği halde İdare ve Gözlem Kurulu kararı gerekçe gösterilerek tahliye edilmeyen siyasi tutsaklar arasında. Hanım ve Rojdan 25 Ekim’den, Jiyan 27 Ekim’den, Berrin ise 20 Aralık’tan bu yana keyfi bir şekilde cezaevinde tutulmaya devam ediliyor. 3 aydır tahliyeleri engellenen Hanım, Rojdan ve Jiyan’ın, İdare ve Gözlem Kurulu’nun ikinci bir kararıyla tahliyelerinin 3 ay daha ertelenmesine karar verildi. 

 

Tahliye edilmeme gerekçeleri absürt!

 

Jiyan ile Hanım’ın “İdare ve Gözlem Kurulu”na çıkmadıkları, “eğitim” veya “ıslah” paketini kabul etmedikleri, Rojdan’ın ise hiç evlenmediği halde başka bir adli hükümlünün cezası gerekçe gösterilerek “eşini öldürdüğü” ve “öldürdüğü erkeğin aile ve yakınları yönünden güvenlik tehdidi oluşturduğu” iddiasıyla tahliyeleri İdare ve Gözlem Kurulu tarafından engellenmişti. Berrin ise evraklarının mahkemeden henüz gelmediği gerekçe gösterilerek tahliye edilmemişti.

 

Aramayı zorlaştırmak tahliye edilmeme nedeni

 

Sincan Kadın Kapalı Cezaevi Müdürü’nün bu hakkı kendinde görerek kendini hem hakim hem savcı hem de polis olarak gördüğünü ifade eden Jiyan Ateş’in ablası Pınar Ateş, tutsaklara keyfi bir gözaltı furyası dayatıldığını belirtti. Tutsaklara, pişmanlık dayatıldığını ve pişmanlıktan yararlanmayana kadar da cezaevinde kalmaya mecbur oldukları gibi bir baskı oluşturduklarının altını çizen Pınar, “Jiyan ve arkadaşlarının gardiyanların koğuş araması yaptığı sırada onlara engel olduğunu öne sürüyorlar. Böyle bir gerekçe sunarak tahliyelerini engelliyorlar. Aramayı rahat yapmalarına engel oluyormuş. Bu gerçek dışı bir şey. Gardiyanlar, tutsaklar karşı çıktığında her yeri dağıtan ve tutsaklar hakkında tutanak tutan insanlar. Ama haklarında buna dair bir tutanak bile yok. Jiyan böyle bir durumun olmadığını ve bu konuda herhangi bir disiplin cezasının dahi olmadığını söylüyor” sözlerine yer verdi. 

 

Dezenfektan istememek de suç

 

İkinci olarak sunulan gerekçenin de erkek gardiyanların koğuşu dezenfekte etmeye geldiği sırada Jiyan ve arkadaşlarının onlara “Gerek yok dezenfekte sıkmayın” dediği iddiası olduğunu ifade eden Pınar, “Böyle bir şey yok. Arada dezenfekte sıkmaya gelip gidiyorlarmış ve herhangi bir karşı çıkma durumu da söz konusu değilmiş. Ama güya dezenfektan istemediği ve arama yapılmasını engellediği için tahliye edilmiyor” diye belirtti. 

 

Olmayan aktivitelere çıkmamak tahliyeye engel

 

Pınar, Jiyan’ın idare tarafından tahliyesinin engellenmesine gerekçe olarak sunulan üçüncü bir nedeni ise şöyle anlattı: “Pandemiden dolayı bütün sosyal aktivite ve faaliyetler durmuş durumda. ‘Siz neden spora, resime, müziğe ve herhangi bir faaliyete çıkmıyorsunuz?’ diye sormuşlar. Jiyan da ‘Ortada bir faaliyet var mı ya da biz çıkabiliyor muyuz ki siz bizim çıkmadığımızı iddia ediyorsunuz” demiş. Böyle bir şey yok. Dezenfekte istemedikleri, olmayan sosyal faaliyetlere çıkmadıkları ve gardiyanların arama esnasında işlerini zorlaştırdıkları gerekçesiyle tahliyeleri 3 ay daha ertelenmiş.”

 

Tutsaklar maruz kaldıkları bu hak ihlalleri karşısında kamuoyuna duyarlılık çağrısında bulundu.